Gwiazda czy trójkąt?

W układzie trójfazowym odbiorniki można łączyć na dwa sposoby: w gwiazdę (Y) lub trójkąt (Δ). Schemat połączenia decyduje o relacji między napięciem i prądem fazowym a liniowym.

Kluczowe zależności

  • Napięcie liniowe: UL = √3 × Uf (dla układu 230V/400V)
  • Moc czynna: P = √3 × UL × IL × cosφ
  • Moc pozorna: S = √3 × UL × IL
  • Moc bierna: Q = S × sinφ

Trójkąt mocy

Relację między mocami P, Q i S opisuje trójkąt mocy. Współczynnik cosφ (tzw. współczynnik mocy) to stosunek mocy czynnej do pozornej. Im bliżej 1,0 tym wydajniejsza instalacja – zbyt niski cosφ powoduje straty i może skutkować karami od dostawcy energii.

💡 Niski cosφ (poniżej 0,85) warto korygować bateriami kondensatorów – to szybko zwraca się w rachunkach za energię.

📚 Bibliografia i podstawy prawne

  1. PN-EN 60038:2012 — Napięcia znormalizowane CENELEC
  2. PN-HD 60364-5-52:2011 — Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego - Oprzewodowanie
  3. IEC 60050-131:2002 — International Electrotechnical Vocabulary - Circuit theory
  4. PN-EN 50160:2010 — Parametry napięcia zasilającego w publicznych sieciach elektroenergetycznych